مقدمه: در جامعه ایرانی که ازدواج به عنوان یکی از ارزشهای بنیادین آن شناخته شده، افزایش قابل توجه جوانان مجرد بیانگر تحولات فرهنگی و تعدیل نگرشها نسبت به ازدواج است که به گرایش فزاینده به مجردی انجامیده است. بنابراین این پژوهش با هدف شناسایی سنخ بندی روانشناختی نگرشهای نسبت به مجردی انجام شد. روش پژوهش: این مطالعه کیفی با استفاده از روش تحلیل محتوا انجام شد. دادهها از طریق سه منبع اصلی شامل مصاحبه با جوانان مجرد، گفتوگو با متخصصین ازدواج و خانواده، و بررسی منابع مکتوب داخلی و خارجی جمعآوری گردید. نمونهای هدفمند از 131 دانشجوی مجرد (79 پسر و 59 دختر) شهر تهران مشغول به تحصیل در سال 1404 انتخاب شد؛ با 20 نفر مصاحبه انجام شد و 111 نفر به پرسشنامه بازپاسخ نگرش به مجردی پاسخ دادند. همچنین با 14 متخصص به منظور غنای دادهها مصاحبه شد. پس از غربالگری 200 منبع معتبر، 12 منبع فارسی و 9 منبع خارجی با شیوه تحلیل کلارک و براون (2006) مورد بررسی و مضمونیابی قرار گرفتند. یافتهها: هفت نگرش نسبت به مجردی شناسایی شد: نگرش منفی، نگرش مثبت، نگرش متناقض-سردرگم، نگرش آرمانگرایانه، نگرش واقعبینانه و نگرش اضطرابی-اجتنابی. نتیجهگیری: به طور کلی، یافتهها نشان میدهد که مجرد ماندن در بین جوانان همواره یک انتخاب ارادی و همراه با رضایت نیست؛ بلکه اغلب ناشی از محدودیتها، اضطرابها، بدبینیها و کمبود آمادگیهای فردی، اقتصادی و اجتماعی است. بنابراین، سیاستگذاری کلان و برنامهریزی هدفمند برای فراهم کردن شرایط مناسب ازدواج و کاهش موانع میتواند گرایش به ازدواج را تسهیل و تسریع کند و به ایجاد زندگی زناشویی پایدار و رضایتبخش کمک نماید.
1.Dehghan Hesar M, Hajhosseini M, Gholamali Lavasani M, Hejazi Moughari E. (2023). Solo-living among single women: A Phenomenological Study of Challenges and Strategies. Rooyesh. 11(12), : 2. doi:20.1001.1.2383353.1401.11.12.2.1
2.Talebpour, A., Beiranvand, M. Qualitative Study of the Consequences of Definite Celibacy in Girls. Journal of Woman and Family Studies, 2022; 10(1): 10-35. doi:10.22051/jwfs.2022.38040.2783
3.Fallah F, kazemi A, Torkaman F. (2020). Reasons and preconditions for living alone among Tehrani women: A Home of Her own. Social Problems of Iran. 11(2), 267-289. doi:20.1001.1.24766933.1399.11.2.12.3
4.Ghasemi Neyasar, R., Sadeghi, R., Torabi, F. Factors Affecting Attitudes towards Cohabitation among Iranian Youth. Journal of Applied Sociology, 2025; 36(3): 1-28. doi:10.22108/jas.2025.142259.2537
5.Kalate Sadati A, Sadeghieh S, Jafari Naeimi F, Sadeghian Moghadam Z. The Intersection of Culture and Celibacy: Exploring Individual and Socio-Cultural Aspects of Prolonged Single Life among Unmarried Women in Yazd, Iran. JPAI. 2024;18(36):51-91. doi:10.22034/jpai.2024.2023561.1333
6.KavehFirouz, Z., Safari Shali, R., Khadem hoseini, Z. Studying Students’ Perceptions of Single Life; A Comparison of Genders. Social Studies and Research in Iran, 2025; 14(2): 283-304. doi:10.22059/jisr.2025.388792.1578
7.Gonzalez Avilés T, Bühler JL, Brandt ND, Neyer FJ. Today's Adolescents Are More Satisfied With Being Single: Findings From a German Cohort-Sequential Study Among 14- to 40-Year-Olds. Pers Soc Psychol Bull. 2025;51(12):2461-2475. doi:10.1177/01461672241257139
8.Himawan KK, Himawan EM, Pratiwi PC, Sutanto SH, Dewi KS, Claudia C, Assa NA, Nasyiah FN. Development and initial validation of Tes SELARAS: a culturally-grounded premarital assessment tool in Indonesia. BMC Psychol. 2026; 11(3): 23-34. doi:10.1186/s40359-026-04727-8
9.Sutic L, Orlovic KK, Sostaric M, Jelic M. Understanding the cognitive and emotional processes of singles from the perspective of attachment theory. In: The Retreat from Marriage and Parenthood: Examining the Causes and Consequences of Declining Rates. Bingley: Emerald Publishing Limited; 2025. p. 33-52. doi:10.1108/S1530-353520250000030002
10.Maharaj P, Shangase T. Reasons for delaying marriage: attitudes of young, educated women in South Africa. J Comp Fam Stud. 2020;51(1):3-17.doi:10.3138/jcfs.51.1.002
11. Owolabi TJ, Garutsa T, Odhav K. Family background and single parenting among unmarried mothers in Nigeria. SSRN [Preprint]. 2023. doi: 10.38159/ehass.2024551
12. Pepping CA, MacDonald G, Davis PJ. Toward a psychology of singlehood: an attachment-theory perspective on long-term singlehood. Curr Dir Psychol Sci. 2018;27(5):324-331. doi: 10.1177/0963721417752106
13. Park C, Harris VW. The impact of attachment styles on attitudes toward marriage: the mediating role of emotional intimacy. Fam J. 2023;31(2):269-277. doi: 10.1177/10664807221124271
14. Rosenfeld MJ. Singleness and the pandemic dating recession. J Fam Issues. 2025;46(6):1001-1027. doi: 10.1177/0192513X251322128
15. Shahrak SP, Brand S, Taghizadeh Z. Living with singleness: needs and concerns of never-married women over 35. BMC Psychol. 2021;9(1):129-139. doi: 10.1186/s40359-021-00635-1
16.Tan CS, Cheng SM, George S. Development and validation of the Attitudes toward Singlehood Scale among undergraduate students in Malaysia and India. Collabra Psychol. 2021;7(1):24808. doi: 10.1525/collabra.24808
17. Kislev E. Singlehood as an identity. Eur Rev Soc Psychol. 2024;35(2):258-292. doi: 10.1080/10463283.2023.2241937
مرتضائی کرهرودی,بهاره سادات , کوشکی,شیرین و عسگری,علی . (1405). سنخ بندی روانشناختی نگرش به مجردی: یک مطالعه کیفی.. رویکردهای نوین در مدیریت آموزش و علوم سلامت, 3(2), 11-28. doi: 10.22034/edus.2026.578994.1090
MLA
مرتضائی کرهرودی,بهاره سادات , , کوشکی,شیرین , و عسگری,علی . "سنخ بندی روانشناختی نگرش به مجردی: یک مطالعه کیفی.", رویکردهای نوین در مدیریت آموزش و علوم سلامت, 3, 2, 1405, 11-28. doi: 10.22034/edus.2026.578994.1090
HARVARD
مرتضائی کرهرودی بهاره سادات, کوشکی شیرین, عسگری علی. (1405). 'سنخ بندی روانشناختی نگرش به مجردی: یک مطالعه کیفی.', رویکردهای نوین در مدیریت آموزش و علوم سلامت, 3(2), pp. 11-28. doi: 10.22034/edus.2026.578994.1090
CHICAGO
بهاره سادات مرتضائی کرهرودی, شیرین کوشکی و علی عسگری, "سنخ بندی روانشناختی نگرش به مجردی: یک مطالعه کیفی.," رویکردهای نوین در مدیریت آموزش و علوم سلامت, 3 2 (1405): 11-28, doi: 10.22034/edus.2026.578994.1090
VANCOUVER
مرتضائی کرهرودی بهاره سادات, کوشکی شیرین, عسگری علی. سنخ بندی روانشناختی نگرش به مجردی: یک مطالعه کیفی.. مدیریت آموزش - علوم سلامت. 1405;3(2):11-28. doi: 10.22034/edus.2026.578994.1090
