مقدمه و هدف: کودکان دارای تأخیر رشدی معمولاً در کسب و اجرای این مهارت‌ها با محدودیت‌هایی مواجه‌اند که می‌تواند رشد حرکتی و مشارکت اجتماعی آنان را تحت تأثیر قرار دهد. از این رو، پژوهش حاضر با هدف مقایسه تأثیر دستکاری قیود تکلیف مبتنی بر عملکرد حرکتی و دستکاری قیود تکلیف از پیش برنامه‌ریزی‌شده بر رشد مهارت‌های حرکتی بنیادی جابه‌جایی در کودکان دارای تأخیر رشدی انجام شد.
روش کار: این پژوهش نیمه‌تجربی با طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون انجام شد. تعداد 40 کودک دارای تأخیر رشدی 6 تا 9 ساله شهرهای بوشهر و خورموج به‌صورت هدفمند انتخاب و به‌طور تصادفی در دو گروه دستکاری قیود تکلیف مبتنی بر عملکرد حرکتی (20 نفر) و دستکاری قیود تکلیف از پیش برنامه‌ریزی‌شده (20 نفر) قرار گرفتند. مداخله شامل 8 هفته تمرین (دو جلسه 45 دقیقه‌ای در هفته) بود. مهارت‌های حرکتی بنیادی با استفاده از آزمون رشد حرکتی درشت اولریخ ویرایش سوم (TGMD-3) در مراحل پیش‌آزمون و پس‌آزمون ارزیابی شد. داده‌ها با استفاده از آزمون‌های t همبسته و t مستقل در نرم‌افزار SPSS تحلیل شدند.
یافته‌ها: نتایج نشان داد هر دو روش دستکاری قیود تکلیف مبتنی بر عملکرد حرکتی و از پیش برنامه‌ریزی‌شده در مقایسه با گروه کنترل موجب بهبود معنادار مهارت‌های حرکتی بنیادی جابه‌جایی در کودکان دارای تأخیر رشدی شدند (001/0>p). همچنین، روش مبتنی بر عملکرد حرکتی در مهارت‌های دویدن، پرش افقی، سرخوردن، یورتمه‌رفتن، لی‌لی بهبود بیشتری نسبت به روش از پیش برنامه‌ریزی‌شده نشان داد (05/0>p). با این حال، بین دو روش مداخله در مهارت‌های سکسکه‌رفتن معناداری مشاهده نشد (05/0 نتیجه‌گیری: نتایج پژوهش نشان داد که دستکاری قیود تکلیف، چه به‌صورت مبتنی بر عملکرد حرکتی و چه به‌صورت از پیش برنامه‌ریزی‌شده، می‌تواند موجب بهبود معنادار مهارت‌های حرکتی بنیادی کودکان دارای تأخیر رشدی شود. با این حال، رویکرد مبتنی بر عملکرد حرکتی در اکثر مهارت‌های جابه‌جایی اثربخشی بیشتری نسبت به روش از پیش برنامه‌ریزی‌شده داشت.